Open Monumentendagen Leiden

25.

Zuidelijk Rioolgemaal

Open / Za

Geregracht 50

/ Open Alleen Zaterdag 12 -17 u/ Let op! Betreden terrein eigen risico / Max. 6 personen tegelijk afdalen in het gemaal / Houd rekening met steile trap /
Kinderen alleen onder begeleiding volwassene /

In de 19e eeuw werd veel bekend over het verband tussen gebrekkige hygiëne en het uitbreken van besmettelijke ziektes. Voor Leiden was een dodelijke cholera-epidemie in 1866 het startpunt om de hygiënische situatie in de stad te verbeteren. Grachten werden gedempt en er kwam een stelsel van drinkwaterleidingen en stadsriolering tot stand. Het zuidelijk rioolgemaal is in 1935 in gebruik genomen. Het gemaal bevindt zich grotendeels onder de grond, maar van buiten oogt het als een woonhuisje met een spits zadeldak. Het gebouw vertoont veel kenmerken van de Amsterdamse school, een bouwstijl met opvallende kenmerken zoals ver uitstekende goten, stalen vensters en metselwerk in zogenoemd kettingverband. Het gemaal verloor zijn functie in 1986 na de bouw van een vijzelgemaal aan de Lammenschansweg. Om planologische redenen moest dit vijzelgemaal weer wijken. Op zoek naar een nieuwe locatie heeft de gemeente in 2011 besloten het monumentale gemaal weer in gebruik te nemen, maar dan voorzien van nieuwe pompen en moderne persleidingen in de kelders. Zo zijn de ‘natte pompen’ vervangen door ‘droge pompen’ en is een nieuwe ‘natte pomp’ toegevoegd. Gezamenlijk pompen ze het afvalwater uit het zuidelijk deel van de binnenstad en het gebied rond de Lammenschansweg weg. Dat gaat vervolgens naar de twee locaties voor afvalwaterzuivering in Leiden Noord en Leiden Zuid.

Foto credits: overzichtspagina en hierboven: © Sjoerd de Jong - rechts: © SL

Terug naar overzicht

Wist u dat...

... Burgemeester en Wethouders van Leiden bij het collegebesluit tot aanleg van het rioolgemaal specifiek vermeldden dat er aan het “uiterlijk aanzien van het gebouwtje groote zorg” diende te worden besteed?